PEROKSIDAZA FAOLIYATI VA PAXTA MORFOLOGIYASIGA ISIQLIK Stressning TA’SIRI.

Mualliflar

  • Toshmurodova Maftuna Jakhongir qizi Andijon davlat universiteti
  • Kuldoshova Karomat Mamanazarovna Andijon davlat universiteti
  • Kuziev Sherali Nasrulloyevich Andijon davlat universiteti

Kalit so‘zlar:

issiqlik stressi, Gossypium hirsutum, peroksidaza faolligi, morfologik belgilar, marker yordamida tanlash.

Abstrak

Yuqori haroratli stress o'simliklarning o'sishi va rivojlanishiga salbiy ta'sir ko'rsatadigan asosiy abiotik omil bo'lib, ayniqsa g'o'za (Gossypium spp.). Ushbu tadqiqot ikkita g‘o‘za navlari: Surxon-103 (an’anaviy ravishda yetishtirilgan) va Ravnaq-1 (marker yordamida seleksiya yo‘li bilan ishlab chiqilgan) peroksidaza fermenti faolligi va morfologik belgilariga issiqlik stressining (6 soat davomida 45°C) ta’sirini o‘rganishga qaratilgan. Natijalar issiqlikka chidamli “Surxon-103” navida peroksidaza faolligining sezilarli oshganligini (27,7 foizga) ko‘rsatdi, “Ravnaq-1” navida esa keskin pasayish (40 foiz) kuzatilganligi uning yuqori haroratga moyilligidan dalolat beradi. Morfologik tahlillar bu farqlarni yana bir bor tasdiqladi, Surxon-103 o'sish parametrlarini stress ostida saqlab qoldi, Ravnaq-1 esa o'simlik balandligi, ildiz uzunligi va biomassasining qisqarishini ko'rsatdi. Bu topilmalar g‘o‘zaning issiqlikka chidamliligining fiziologik va biokimyoviy asoslarini ko‘rsatib beradi va iqlimga chidamli navlarga qaratilgan naslchilik dasturlari uchun qimmatli ma’lumot beradi.

References

Hasanuzzaman, M., Nahar, K., Alam, M. M., Roychowdhury, R., & Fujita, M. (2013). Physiological, biochemical, and molecular mechanisms of heat stress tolerance in plants. International Journal of Molecular Sciences, 14(5), 9643–9684. https://doi.org/10.3390/ijms14059643

Wahid, A., Gelani, S., Ashraf, M., & Foolad, M. R. (2007). Heat tolerance in plants: An overview. Environmental and Experimental Botany, 61(3), 199–223. https://doi.org/10.1016/j.envexpbot.2007.05.011

Savicka, M., & Škute, N. (2010). Effects of high temperature on peroxidase activity in wheat and maize seedlings. Environment and Experimental Biology, 8, 55–61.

Downloads

Nashr qilingan

2025-06-23

How to Cite

PEROKSIDAZA FAOLIYATI VA PAXTA MORFOLOGIYASIGA ISIQLIK Stressning TA’SIRI. (2025). Universal Xalqaro Ilmiy Jurnal, 2(4.4), 365-367. https://universaljurnal.uz/index.php/jurnal/article/view/2842