IONLANTIRUVCHI NURLANISHNING MIQDORI VA OʻLCHOVI. RADIOAKTIVLIKNING BIRLIKLARI

Mualliflar

  • Xaqqulova Muqaddas Shavkatovna Andijon davlat universiteti
  • Uzaqova Oyqiz Shuxratbek qizi Andijon davlat universiteti
  • Olimjonova Mohinur Otabek qizi Andijon davlat universiteti

Kalit so‘zlar:

Ionlashuvchi nurlanish, nurlanishni o‘lchash, yutilgan doza, ekvivalent doza, effektiv doza, ekspozitsiya, radioaktivlik, sievert, grey, bekerel, ionizatsiya kameralari, Geiger-Myuller hisoblagichlari, dozimetrlar.

Abstrak

Ionlashuvchi nurlanish, atomlardan elektronlarni chiqarib tashlash va ionlar hosil qilish qobiliyatiga ega bo‘lgan nurlanish turi sifatida tibbiyot, yadro fizikasi va atrof-muhit salomatligi sohalarida muhim ahamiyatga ega. Nurlanish miqdori va uni oʻlchash, tibbiy tasvirlash, saratonni davolash va yadro energiyasini ishlab chiqarish kabi turli sohalarda xavfsizlikni ta'minlash uchun juda muhimdir. Ushbu maqolada ionlashuvchi nurlanishni oʻlchash uchun ishlatiladigan asosiy miqdorlar, har bir miqdor bilan bog‘liq birliklar va ularning amaliy qo‘llanilishi tahlil qilinadi. Shuningdek, nurlanishni oʻlchashda qo‘llaniladigan usullar va asboblar, masalan, becquerel (Bq) va sievert (Sv) birliklari haqida so‘z boradi.

References

International Atomic Energy Agency (IAEA). Radiation Protection and Safety of Radiation Sources: International Basic Safety Standards. IAEA Safety Series No. GSR Part 3, Vienna, 2014.

International Commission on Radiological Protection (ICRP). ICRP Publication 103: The 2007 Recommendations of the International Commission on Radiological Protection. Annals of the ICRP, Volume 37, Issue 2-4, 2007.

Knoll, G. F. Radiation Detection and Measurement. 4th Edition, John Wiley & Sons, 2010.

Hall, E. J., & Giaccia, A. J. Radiobiology for the Radiologist. 8th Edition, Lippincott Williams & Wilkins, 2018.

Bushberg, J. T., Seibert, J. A., Leidholdt Jr., E. M., & Boone, J. M. The Essential Physics of Medical Imaging. 3rd Edition, Lippincott Williams & Wilkins, 2012.

UNSCEAR (United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation). Sources and Effects of Ionizing Radiation. United Nations, 2010.

Karimov R. Q., Mamatov M. M. Yadro fizikasi va radiatsion xavfsizlik. Toshkent: O‘zbekiston Milliy universiteti nashriyoti, 2019.

Downloads

Nashr qilingan

2025-06-23

Nashr

Jild 2 Nomeri 4.4 (2025): “Zamonaviy biologiyaning dolzarb muammolari va rivojlanish istiqbollari” mavzusida Xalqaro ilmiy-amaliy anjuman

Bo'lim

Maqolalar

License

Copyright (c) 2025 Xaqqulova Muqaddas Shavkatovna, Uzaqova Oyqiz Shuxratbek qizi, Olimjonova Mohinur Otabek qizi

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

How to Cite

IONLANTIRUVCHI NURLANISHNING MIQDORI VA OʻLCHOVI. RADIOAKTIVLIKNING BIRLIKLARI. (2025). Universal Xalqaro Ilmiy Jurnal, 2(4.4), 472-474. https://universaljurnal.uz/index.php/jurnal/article/view/2883