DONLI EKINLARNING RIVOJLANISHIGA PESTITSIDLARNING TA’SIRI

Abstrak

Maqolada pestitsidlarning donli ekinlar — bug‘doy, arpa va javdarning rivojlanish jarayonlariga fiziologik va biokimyoviy ta’siri tahlil qilingan. Pestitsidlar me’yorda ishlatilganda hosildorlikni oshirishi, ammo ortiqcha dozalarda o‘simlikning o‘sish va rivojlanish jarayonlariga salbiy ta’sir ko‘rsatishi ilmiy manbalar asosida yoritilgan. So‘nggi yillarda pestitsidlarning qishloq xo‘jaligidagi qo‘llanilish darajasi ortib borayotgan bir paytda, ularning agroekotizimlarga, ayniqsa o‘simliklarning fiziologik rivojlanishiga ta’siri dolzarb masalaga aylandi. Tadqiqotda pestitsidlarning tuproqdagi mikrobiologik muvozanatga, o‘simlik ildiz tizimining faoliyatiga hamda donli ekinlarning fotosintez jarayoniga ko‘rsatgan bevosita va bilvosita ta’siri o‘rganilgan. Adabiyotlar tahlili shuni ko‘rsatadiki, pestitsidlarning ayrim turlari past konsentratsiyada hosildorlikni oshiruvchi induktor sifatida namoyon bo‘lsa-da, ularning yuqori miqdorlarda qo‘llanilishi o‘simliklarning o‘sish sur’atini pasaytiradi, fermentativ faoliyatni susaytiradi va fiziologik stressni kuchaytiradi.