“BOBURNOMA”DAGI “SIPOHIYLIQ” TERMINI TAHLILIGA ZAMONAVIY YONDASHUV

Mualliflar

  • Nurutdinov Habibullo Abdullayevich Andijon davlat pedagogika institi

Kalit so‘zlar:

Boburnoma, sipohiy, harbiy

Abstrak

Boburnoma” va Navoiyning asarlarida qo‘llanilgan tarixiy “sipohiyliq” (“sipohiylik”, “sipohilik”) terminining zamonaviy “harbiy san’at” atamasiga to‘g‘ri kelishi o’rganildi. Ushbu terminni o‘rganish davomida hozirgi o‘zbek tilidagi “harbiy mohirlik”, “harbiy ustamonlik”, “harbiy iste’dod” kabi sinonimlarni tashkil etishi ma’lum bo‘ldi. Turkiyshunos olim N.Ilminskiy tomonidan 1857 yilda amalga oshirilgan “Boburnoma”ning tanqidiy nashri hozirgi o‘zbek, ingliz, fransuz, rus va turk tillaridagi tarjimalari bilan qiyosiy tadqiq qilindi ve tegishli xulosalar ishlab chiqildi

References

Alisher Navoiy ensiklopediyasi: Toshkent – O‘zbekiston nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2024

Абу Насир Форобий. “Фозил одамлар шаҳри”. Масъул муҳаррир: академик М.Хайруллаев, тузувчи: М.Маҳмудов. – Т.: Абдулла Қодирий номидаги халқ мероси нашриёти, 1993

Алишер Навоий. Мажолис ун-нафоис. www.ziyouz.com kutubxonasi. Б.84

Бабер-наме, или Записки султана Бабера. Изданы в подлинном тексте Н.И. Ильминским. Казань, 1857

Дададбоев Ҳ. Тарихий ҳарбий терминлар луғати. Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Мирзо Улуғбек номидаги Ўзбекистон Миллий университети. – Т.: “Университет”, 2008

Заҳириддин Муҳаммад Бобур. Бобурнома. Таҳрир ҳайъати: Азиз Қаюмов, Хайриддин Султонов ва бошқ. Масъул муҳаррир: Маҳмуд Саъдий, махсус муҳаррир: Нажмиддин Комилов. – Т.: “O‘qituvchi” НМИУ, 2008

Сунь-Цзы. Трактат о военном искусстве. Вступительная статья и редакция текста профессора генерал-майора Разина Е.А. Перевод с древнекитайского и примечания подполковника Сидоренко Е.И. Военное издательство Министерства обороны Союза ССР. Москва, 1955

Юсуф Хос Ҳожиб. Қутадғу билиг (Саодатга йўлловчи билим). Транскрипция ва ҳозирги ўзбек тилига тавсиф. Нашрга тайёрловчи филология фанлари кандидати Қаюм Каримов. Ўзбекистон ФАН нашриёти, Тошкент, 1971

Ўзбек тилининг изоҳли луғати. Таҳрир ҳайъати: Э.Бегматов, А.Мадвалиев, Н.Маҳкамов, Т.Мирзаев (раҳбар), Н.Тўхлиев, Э.Умаров, Д.Худойберганова, А.Ҳожиев. А.Мадвалиев таҳрири остида. 5 жилдли. Учинчи жилд. “Н – Тартибли”. – Т.: “Ўзбекистон миллий энциклопедияси” Давлат илмий нашриёти, 2007

Ҳарбий атамаларнинг қисқача изоҳли луғати. Тузувчи: подполковник Долимов Ш.З.; масъул муҳаррир: генерал-майор Қаюмов Ш.Н.; тақризчилар: подполковник Ахмедов О.Ғ., Маҳкамов Н. Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги. Тошкент, 2007

Dictionnaire turc-français: supplément aux dictionnaires publiés jusqu'à ce jour. Volume I / par A.-C. Barbier de Meynard. Paris, 1881

Memoires De Baber (Zahir-ed-din-Mohammed) Fondateur de la dynastie mongole dans l’Hindoustan. Traduits pour la premiere fois sur le texte djagatai par A. Pavet De Courteille. Tom premier. Paris, 1871

Downloads

Nashr qilingan

2025-11-01

How to Cite

“BOBURNOMA”DAGI “SIPOHIYLIQ” TERMINI TAHLILIGA ZAMONAVIY YONDASHUV. (2025). Universal Xalqaro Ilmiy Jurnal, 2(10.1), 140-144. https://universaljurnal.uz/index.php/jurnal/article/view/3644